Elektrik tehlikesi etiketi, panoya yaklaşan kişinin kapağı açmadan önce göreceği yere, yani dış kapağın ön yüzüne ve yaklaşık göz hizasına yapıştırılır. Birden fazla kapağı olan panolarda her açılabilir kapağa ayrı etiket uygulanır. Kapak açıldığında hâlâ gerilimli kalan bölümü gösteren ikinci, daha küçük bir etiket de iç yüze veya koruyucu siperin üzerine konur.
Göz hizası neden esas alınır?
Uyarı etiketinin görevi, kişiyi panoya dokunmadan önce durdurmaktır. Bu yüzden etiket, ayakta duran bir yetişkinin doğal bakış doğrultusunda, kabaca yerden 1,4-1,7 metre aralığında konumlandırılır. Duvar tipi küçük panolarda kapağın üst yarısı, yere oturan dikili panolarda ise kapak kolunun hemen üstü uygun bölgedir. Kolun altına ya da tabana yakın yapıştırılan etiket, özellikle önüne kasa veya malzeme bırakılmış panolarda kolayca gözden kaçar.
Etiketin kapak kolu, kilit göbeği veya menteşe hattıyla çakışmaması da gerekir. Kolun çevirme alanına denk gelen etiket elle sürekli temas ettiği için kısa sürede aşınır, kenarlarından kalkar ve okunmaz hâle gelir.
Kapak dışında ve iç yüzünde hangi etiket kullanılır?
Dış yüzdeki etiket genel uyarı görevi görür; sarı zemin, siyah kenarlı üçgen ve şimşek sembolü uzak mesafeden tanınır. İç yüzde amaç farklıdır: kapak açıldığında enerjisi kesilmemiş bölümleri, örneğin ana şalterin giriş klemenslerini veya sayaç öncesi baraları işaret etmek. Bu bölgeler için daha küçük ölçülü, doğrudan ilgili pleksi siperin ya da koruyucu plakanın üzerine yapıştırılan etiketler tercih edilir.
- Dış kapak ön yüzü: Ana uyarı etiketi, göz hizasında ve kolun üstünde.
- Kapak iç yüzü: Kapak açıkken karşıya gelen genel hatırlatma.
- Siper ve koruyucu plaka: Ana şalter açılsa bile gerilimli kalan giriş bölgeleri.
- Kablo giriş bölmesi: Ayrı kapaklıysa kendi etiketi.
Çok kapaklı panolarda her kapağa etiket gerekir mi?
Evet. Sıralı dikili panolarda ve hücreli yapılarda her kapak bağımsız açılabildiği için her biri ayrı bir erişim noktasıdır. Yalnızca ortadaki kapağa etiket konduğunda, yan kapağı açan kişi uyarıyı hiç görmeyebilir. Her kapakta aynı yükseklikte ve aynı boyutta etiket kullanmak hem düzenli bir görünüm sağlar hem de bakım ekibinin bölümleri hızla ayırt etmesine yardım eder.
Arka yüzden erişilebilen panolarda arka kapaklar da aynı kurala tabidir. Yan paneller vidalıysa ve alet olmadan sökülemiyorsa yan yüzlere etiket genellikle gerekmez; ancak pano koridorun ortasında duruyorsa yandan görülebilecek bir etiket eklemek görünürlüğü artırır.
Pano adı ve uyarı etiketi nasıl sıralanır?
Kapak üzerinde pano numarası veya pano adı etiketi de varsa, uyarı etiketi bunun hemen altına ya da yanına, aynı dikey eksende yerleştirilir. Önce panonun hangi pano olduğu, ardından taşıdığı tehlike okunur. İki etiketin birbirine değecek kadar yakın olması karmaşa yaratır; aralarında birkaç santimetre boşluk bırakmak her ikisinin de ayrı ayrı fark edilmesini sağlar. Kapak üzerine sonradan eklenen sinyal lambası veya ölçü aleti deliği etiket alanını daralttıysa, etiket boyutunu küçültmek yerine yerleşim yeniden planlanmalıdır.
Görüş açısı ve etiket boyutu nasıl belirlenir?
Boyut, etiketin okunacağı mesafeye göre seçilir. Dar elektrik odalarında 50-80 mm kenarlı üçgenler çoğu zaman yeterlidir; geniş üretim alanlarında uzaktan fark edilmesi gereken panolarda 100-150 mm ve üzeri ölçüler daha uygundur. Etiket, önden bakıldığında dik açıyla okunacak düz bir yüzeye yerleştirilmeli; büküm hattı, havalandırma panjuru ya da kabartmalı bölgeler kullanılmamalıdır.
| Ortam | Önerilen konum | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| Dar elektrik odası | Kapağın üst yarısı | Kapı açılırken duvara sürtmemeli |
| Üretim alanı | Göz hizası, kolun üstü | Forklift ve malzeme önünü kapatmamalı |
| Dış ortam panosu | Saçak altında kalan ön yüz | UV dayanımlı film ve laminasyon |
Yapıştırmadan önce yüzey nasıl hazırlanır?
Elektrostatik boyalı sac yüzeyler yağ ve tozdan arındırılmadan etiket uygulanırsa kenarlar kısa sürede kalkar. Yüzey izopropil alkolle silinip kurutulmalı, etiket ortadan kenarlara doğru bastırılarak hava kabarcığı bırakılmadan yapıştırılmalıdır. Isınan panolarda ve nemli odalarda laminasyonlu vinil ya da polyester etiketler daha uzun ömürlüdür. Pano ölçülerinize ve kapak sayınıza uygun bir set için Pano Etiket ile iletişime geçebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Etiket kapak koluna çok yakın olursa sorun olur mu?
Kolun çevirme alanına giren etiket sürekli elle temas eder ve aşınır. Kolun birkaç santimetre üstünde, düz bir bölgede durması tercih edilir.
Şeffaf kapaklı panoda etiket nereye konur?
Şeffaf kapakta etiket, iç ekipmanın görünmesini engellemeyecek şekilde üst köşeye veya kapak çerçevesine uygulanır.
Eski etiketin üzerine yenisi yapıştırılabilir mi?
Önerilmez. Eski etiket sökülüp yapıştırıcı kalıntısı temizlendikten sonra yeni etiket uygulanmalıdır.